For Better Performance Please Use Chrome or Firefox Web Browser

نعمتی محمد

Grade: 
Graduated

چکيده

يکي از پيامدهاي توسعه صنعت، کشاورزي و شهر نشيني افزايش آلودگي آب است. تامين آب براي مصارف مختلف در  مناطق خشک و نيمه خشک از جمله ايران از اهميت ويژه اي برخوردار است. توسعه صنايع و فعاليت هاي کشاورزي درفلات مرکزي ايران و تمرکز آن درحاشيه رودخانه زاينده رود، علاوه بر کمبود آب مشکلات اکولوژيکي و زيست محيطي متعددي را براي رودخانه زاينده رود به عنوان منبع پذيرنده برخي پساب هاي صنايع، زه آب هاي ناشي از فعاليت هاي کشاورزي و فاضلاب هاي شهري و روستايي بوجود آورده است. بديهي است پايش هاي دائم يکي از ضروري ترين نيازها جهت برنامه ريزي به منظورکنترل وکاهش آلودگي رودخانه محسوب مي شود. اطلاع از وضعيت کيفي آب هاي سطحي اين امکان را فراهم مي سازد تا ضمن استفاده از آن در موارد مختلف، شيوه هايي اتخاذ شود تا کمترين آسيب به اين منابع وارد شود. با توجه به اينکه ايران يکي از کشورهاي خشک محسوب مي شود، توسعه منابع آبي قابل استفاده و حفظ و بهبود کيفيت آن امري حياتي مي باشد. در اين راستا شاخص هاي کيفيت آب (WQI ) با توجه به سهولت استفاده از آن و بيان نتايج به زبان ساده و قابل فهم حتي براي افراد غير متخصص مي تواند به عنوان يکي از روش هاي تعيين درجه آلودگي آب، نقش بسيار مهمي را ايفا کند.  در اين تحقيق به منظور برسی شاخص های کيفی ( NSFWQI ، BMWP ، ASPT و شاخص های غنا وتنوع درشت بيمهرگان کفزی، در مسير رودخانه زاينده رود از باغ بهادران تا زيار تعداد 8 ايستگاه شامل باغ بهادران، صفاييه، پل بابا محمود، فلاورجان، درچه، پل غدير، پل اتوبان و پل زيار به ترتيب درجهت پايين دست رودخانه انتخاب شد و نمونه برداری از مرداماه 1385 تا تيرماه 1386 بصورت ماهانه از آب و بستر رودخانه صورت گرفت. نتايج حاصل از برسی شاخص NSFWQIm  نشان می دهد که رودخانه زاينده رود از نظر وضعيت کيفی، شرايط خيلی مناسبی را ندارد. چراکه در طی دوره مطالعه 63/5% داده های حاصل از محاسبه اين شاخص در طبقه کيفی متوسط و 36/5%  آنها در طبقه کيفی بد قرار می گيرند و اين در حالی است که در دو ايستگاه پايين دست رودخانه تقريبا 96% داده ها در طبقه کيفی بد قرار می گيرند. به طور کلی با توجه به شرايط موجود، استفاده از شاخص NSFWQI در رودخانه زاينده رود به عنوان معياری برای بيان ميزان آلودگی رودخانه در يک چارچوب استاندارد و حتی جهت بررسی بهبود شرايط رودخانه در آينده می تواند  بکار رود.  استفاده از شاخص های زيستی به عنوان مکمل بسيار مفيد خواهد بود ولی بايد نسبت به شرايط اين رودخانه سازگار شود و يا حتی يک سيستم امتيازی در سطح کشور گسترش يابد.